Ο γονικός ρόλος είναι ίσως ο πιο απαιτητικός που θα αναλάβουμε ποτέ. Και το μεγαλύτερο παράπονο; Δεν έρχεται με οδηγίες χρήσης!
«Μην του δίνεις σημασία, θα σταματήσει»… «Δώσ’ του σημασία, αυτό θέλει»… «Μην το κακομαθαίνεις»…
Οι συμβουλές γύρω μας είναι αμέτρητες, συχνά αντιφατικές και τόσο γενικές που ξεχνούν τη μοναδικότητα του κάθε παιδιού. Δεν ταιριάζουν όλες οι συνταγές σε όλους.
Συχνά υποτιμάμε τη δύναμη που έχουν οι πράξεις μας σε σχέση με τα λόγια μας. Όταν το λεκτικό μήνυμα διαφέρει από τη συμπεριφορά μας, το παιδί μπερδεύεται:
Όταν του λέμε «μη φωνάζεις»… φωνάζοντας, πώς θα επιλέξει τι να κάνει;
Όταν του ζητάμε «να επιμένει», αλλά του κάνουμε παρατήρηση επειδή επιμένει να δει λίγη τηλεόραση ακόμα, τι μήνυμα παίρνει;
Για να χτιστεί η ψυχική ανθεκτικότητα και η αυτονομία, χρειάζεται συνέπεια. Λόγια και πράξεις πρέπει να συμπληρώνουν το ένα το άλλο.
Τα παιδιά από τη φύση τους θα δοκιμάσουν να τεντώσουν τα όρια για να δουν αν είναι σταθερά.
«Δεν αντέχω να το πηγαίνω στο κρεβάτι του, αναγκαστικά κοιμόμαστε μαζί»
«Αντιδρά με την τσάντα, αναγκαστικά τη φτιάχνω εγώ»
Όταν υποκύπτουμε για να γλιτώσουμε τη φασαρία, εκπαιδεύουμε άτυπα το παιδί ότι ο τρόπος του πιάνει. Του στερούμε όμως τη χαρά να προσπαθήσει και να τα καταφέρει μόνο του.
Όταν οι γονείς θέτουν σαφή και σταθερά όρια, η ανάγκη του παιδιού για γκρίνια αποδυναμώνεται. Αντικαθίσταται από την αυτοπεποίθηση και την επιθυμία να μοιραστεί με τον γονέα όσα κατάφερε μόνο του!
Πώς μεταφράζεται αυτό στην καθημερινότητα;
«Καταλαβαίνω ότι είσαι κουρασμένος, αλλά χρειάζεται να μαζέψεις τα παιχνίδια σου πριν κοιμηθείς».
«Φαίνεσαι πολύ κουρασμένη για να διαλέξεις ρούχα για αύριο. Τι λες για ένα από αυτά τα δύο;»
«Κι εμένα θα μου φαινόταν βουνό τόσο διάβασμα. Τι θα σε βοηθούσε να τελειώσεις πιο γρήγορα;»
Είναι πολύ καλύτερο να μεγαλώνουμε παιδιά ικανά και όχι μόνο προστατευμένα. Έτσι αναδεικνύεται το πλήρες δυναμικό τους. Σε αντίθετη περίπτωση, ελλοχεύει ο κίνδυνος της μόνιμης παιδικότητας.
Aπό τη Χαρίκλεια Κωνσταντίνου, Ψυχολόγο (MSc) – Συστημική Υπαρξιακή Ψυχοθεραπεύτρια & συνεργάτιδα του ερευνητικού τμήματος.