Δεν είναι ότι δεν είσαι καλά. Είναι ότι νιώθεις πως δεν έχεις το δικαίωμα να μη φαίνεσαι καλά. Δεν είναι ότι προσποιείσαι, είναι ότι δεν νιώθεις την ελευθερία να εκφραστείς.
Κι όσο πιο πολύ παίζεις τον ρόλο του εαυτού σου, τόσο περισσότερο ξεχνάς ποιος πραγματικά είσαι. Οι ρυθμοί γύρω μας είναι καταιγιστικοί, οι απαιτήσεις αμείλικτες και συχνά το να δείχνεις ότι όλα είναι υπό έλεγχο είναι πολύ πιο βολικό από το να εξηγείς γιατί καταρρέεις.
Έχουμε μεγαλώσει μέσα σε κοινωνικά καλούπια που μας έμαθαν να σιωπούμε. Εγκλωβισμένοι ανάμεσα σε φράσεις όπως «μη μιλάς», «μην εκφράζεσαι έτσι», «μη με απογοητεύεις» ή «με θυμώνεις», μάθαμε σιγά-σιγά να διαβάζουμε τις καταστάσεις προς όφελος των άλλων. Μάθαμε να προβλέπουμε τις αντιδράσεις τους, να λέμε αυτό που πρέπει και όχι αυτό που πραγματικά αισθανόμαστε.
Έτσι χτίζεται η τέλεια βιτρίνα. Μια βιτρίνα που δείχνει προς τα έξω έναν κόσμο αψεγάδιαστο, ενώ μέσα μας γίνεται πόλεμος από σκέψεις, πνιγμένα συναισθήματα και ανείπωτες επιθυμίες. Το αποτέλεσμα; Μια βαθιά, βουβή ενοχή.
Αν αναρωτιέσαι πώς φαίνεται αυτή η βιτρίνα, η απάντηση κρύβεται στις λεπτομέρειες της καθημερινότητας μας:
- Στο «καλά είμαι» που ψιθυρίζεις, ενώ το βλέμμα σου στάζει απογοήτευση.
- Στην τέλεια φωτογραφία στο Instagram ενός ευτυχισμένου ζευγαριού, τη στιγμή που η σχέση πίσω από την κάμερα δεν προσφέρει καμία ικανοποίηση.
- Στο προφίλ της εργασιομανούς, όταν στην πραγματικότητα η δουλειά είναι απλώς μια δικαιολογία για να μη γυρίσεις στο σπίτι, στις υποχρεώσεις και τη ρουτίνα.
- Στην εικόνα της τέλειας νύφης, πίσω από την οποία κρύβεται η αγωνία της κριτικής και η ανάγκη για αποδοχή.
- Στον ρόλο του υποδειγματικού οικογενειάρχη που δουλεύει υπερωρίες, χρησιμοποιώντας την κούραση ως άλλοθι για να δραπετεύει ανενόχλητος.
- Ακόμα και στην εικόνα του μόνιμα στεναχωρημένου ή απογοητευμένου, που χρησιμοποιεί τη θλίψη του ως εργαλείο για να χειραγωγήσει τις καταστάσεις και να γίνει το δικό του.
Τι εξυπηρετεί τελικά αυτή η βιτρίνα; Μας προστατεύει. Είναι μια ασπίδα απέναντι στην κριτική και τα σχόλια των άλλων. Μας επιτρέπει να κρατάμε τους γύρω μας σε απόσταση, ώστε να κάνουμε αυτό που πραγματικά θέλουμε, ήσυχα και μυστικά.
Όμως, η προστασία αυτή είναι μια ψευδαίσθηση. Όσο περισσότερο εστιάζουμε στην ανάγκη να φανούμε σωστοί στους άλλους, τόσο χάνουμε την επαφή με τον εσωτερικό μας κόσμο. Η ασπίδα γίνεται η φυλακή μας.
Όσο περισσότερο προσπαθείς να πείσεις τους άλλους πως είσαι καλά, τόσο λιγότερο πείθεις τον εαυτό σου. Γιατί, πίσω από τη βιτρίνα, ο εαυτός σου φωνάζει. Κι από τον εαυτό σου δεν μπορείς να κρυφτείς ποτέ.
Αξίζεις να είσαι αυτό που είσαι στην πραγματικότητα σου. Χωρίς φίλτρα, χωρίς ιδανικά ενδύματα, χωρίς την ανάγκη να απολογείσαι για την κούραση, τον φόβο ή την ανασφάλεια σου.
Το να πνίγεις το συναίσθημα σου για να μη χαλάσει η εικόνα, δεν βοήθησε ποτέ κανέναν. Άντεξε να ακούσεις τη φωνή σου. Νιώσε αυθεντικά. Το να μην είσαι πάντα καλά, είναι κι αυτό κομμάτι του να είσαι άνθρωπος.
Εσένα, πόσο σε εξυπηρετεί η εικόνα σου; Μήπως ήρθε η ώρα να ραγίσει λίγο η βιτρίνα;
Aπό τη Χαρίκλεια Κωνσταντίνου, Ψυχολόγο (MSc) – Συστημική Υπαρξιακή Ψυχοθεραπεύτρια & συνεργάτιδα του ερευνητικού τμήματος.
